در بیماران دیابتی، بروز حتی یک زخم کوچک بر روی انگشت نیز میتواند در مدت زمان کوتاه به یک عفونت جدی تبدیل شود. این موضوع بسیار جدی است اما بسیاری از افراد ممکن است آن را دست کم بگیرند؛ همین امر موجب میشود که عوارض خطرناک آن جان فرد را تهدید نماید. آگاهی از علت بروز عفونت در زخم افراد دیابتی، نشانههای آن و اصول درمان عفونت انگشت دست دیابتی، باعث میشود که به سرعت این مشکل را شناسایی نموده و اقدام به درمان آن نمایید. با توجه به میزان اهمیت این موضوع، این راهنما برای شما نوشته شده است تا با مطالعه آن بتوانید از بروز عوارض خطرناک آن جلوگیری کنید. پس با ما تا انتهای این مطلب همراه باشید.
عفونت انگشت دست دیابتی چگونه ایجاد میشود؟
عفونت انگشت دست در بیماران مبتلا به بیماری دیابت بر اثر ترکیبی از چندین عامل ایجاد میشود که به طور مستقیم با بالا بودن قند خون و تغییرات ناشی از دیابت در بدن در ارتباط هستند. در بیماران دیابتی، معمولا هرگونه زخم یا آسیب به سختی درمان پیدا میکنند و باید تحت نظر قرار گیرند تا ترمیم آن به خوبی پیش رفته و از بروز هرگونه عفونت جلوگیری شود. در ادامه عواملی که موجب بروز عفونت در بیماران دیابتی میشوند را برای شما توضیح میدهیم.
1. کاهش جریان خون در دست و انگشتها
بیماری دیابت و بالا بودن قند خون موجب تنگ شدن رگها و کاهش خونرسانی میشود، به همین دلیل خون کافی به بافتها نمیرسد. بنابراین، اکسیژن و مواد مغذی کمتری به سلولها رسیده و بدن توانایی ترمیم زخم را، هرچند سطحی و کوچک، از دست میدهد. بدین صورت راه ورود میکروبها باز بوده و موجب عفونت زخم میشود.
2. ضعف سیستم ایمنی بدن
قند خون بالا بر عملکرد سیستم ایمنی بدن نیز تاثیر گذاشته و آن را مختل میکند. در نتیجه بدن بیمار توانایی خود را برای از بین بردن باکتریها از دست میدهد و میکروبها از طریق زخم وارد پوست میشوند.
3. نوروپاتی دیابتی (کاهش حس در انگشتها)
بسیاری از افراد مبتلا به دیابت، دچار از بین رفتن اعصاب و کاهش حس در اعضای بدن از جمله پاها و دستهای خود میشوند. به همین دلیل در صورتی که زخمهای کوچک، بریدگیها و ترکهای پوستی ایجاد شده و یا ناخن به داخل گوشت فرو شود، فرد دردی احساس نکرده و دیر زخم را تشخیص میدهد. بدین صورت احتمال بروز عفونت افزایش پیدا میکند. این مشکل میتواند موجب بروز زخم پای دیابتی نیز در این بیماران شود و یک زخم ساده را تبدیل یک عارضه خطرناک تبدیل میکند.
4. خشکی و ترک خوردگی پوست
بیماری دیابت با خشکی پوست همراه است و همین امر موجب میشود که اطراف ناخن یا روی انگشتان ترکهای ریزی ایجاد شده و محلی مناسب برای ورود عوامل بیماریزا به وجود میآید.
5. بریدگیها و آسیبهای سطحی
کار با اشیا تیز، کوتاه کردن نادرست ناخنها، کندن پوست اطراف ناخن، گاز گرفتن پوست یا ناخن و حتی نیش حشرات میتوانند محلی برای ورود باکتریها باشند.
6. آلودگی محیطی و رعایت نکردن بهداشت دست
هر زخمی که ایجاد میشود، حتی اگر کوچک و سطحی باشد، باید به خوبی تمیز و پانسمان شود تا از عفونی شدن آن جلوگیری شود؛ به ویژه اگر سیستم ایمنی بدن ضعیف باشد.
7. قارچ و التهاب مزمن اطراف ناخن
عفونتهای قارچی اطراف ناخن (پارانیشیا) در بیماران مبتلا به دیابت شایعتر است و بالا بودن قند خون موجب میشود که بستر مناسبی برای رشد باکتریها ایجاد شود.
آشنایی با نشانههای عفونت انگشت دست در بیماران دیابتی
عفونت انگشت دست میتواند به سرعت پیشرفت کرده و عوارض خطرناکی ایجاد کند. به همین دلیل شناخت علائم عفونت انگشت دست به شما کمک میکند سریعتر آن را شناسایی کرده و از عوارض جدی آن جلوگیری نمایید. از مهمترین علائم عفونت انگشت دست میتوان به موارد زیر اشاره کرد:
- قرمزی پوست اطراف ناخن یا انگشت: قرمزی معمولا اولین نشانه التهاب است که میتواند به مرور زمان گستردهتر شود.
- تورم و افزایش حجم انگشت: التهاب بافتها باعث میشود که انگشت پف کرده و متورم شود.
- درد یا سوزش در انگشت: درد این عارضه ابتدا خفیف است، اما با پیشرفت عفونت شدیدتر شده و هنگام لمس یا حرکت انگشت بیشتر میشود.
- گرمی محل عفونت: افزایش دمای پوست انگشت در محل آسیب نیز نشان دهنده عفونت و التهاب است.
- وجود ترشح چرکی یا مایع زردرنگ: اگر عفونت پیشرفتهتر شود، از کنار ناخن یا محل زخم چرک و ترشح خارج میشود که نشان دهنده عفونت فعال و جدی میباشد.
- ایجاد زخم یا تاول چرکی: گاهی عفونت به شکل تاولهای چرکی کوچک یا شکافهای عمیق اطراف ناخن نمایان میشود.
- تغییر رنگ ناخن یا پوست اطراف آن: پوست ممکن است تیرهتر، براق یا کبود به نظر برسد. در موارد شدید، بافت میتواند رو به سیاهی بروند که نشانه خطرناکی است.
- مشکل در حرکت انگشت: ورم و درد باعث میشود که حرکت مفاصل انگشت محدود شود.
- احساس بوی بد از محل عفونت: استشمام بوی بد از محل زخم نیز نشان دهنده تجمع باکتری و بافت مرده است.
- تب یا احساس ناخوشی عمومی: اگر عفونت گسترش پیدا کند، بیمار ممکن است تب، لرز ضعف عمومی داشته باشد که این حالت یک هشدار جدی است و نیاز به مراقبت فوری پزشکی دارد.
چرا عفونت انگشت در بیماران دیابتی خطرناکتر است؟ عوارض آن چیست؟
عفونت انگشت در بیماران دیابتی به مراتب خطرناکتر از افراد عادی است؛ زیرا دیابت بر روی چند سیستم مهم بدن تاثیر گذاشته و موجب افزایش سرعت انتشار عفونت میشود. نتیجه آن این است که یک زخم یا التهاب کوچک، در مدت زمان کوتاهی تبدیل به یک مشکل جدی و حتی تهدید کننده خواهد شد. در ادامه عوارض جدی و خطرناک این بیماری را توضیح میدهیم.
- گسترش عفونت به کل انگشت: عفونت از پوست آغاز شده و به بافتهای عمقی، تاندونها و مفاصل نیز میرسد.
- تشکیل آبسه: آبسهها ممکن است دردناک باشند که برای تخلیه آنها به جراحی نیاز است.
- سلولیت و عفونت گسترده پوست: عفونت ممکن است به کل دست یا بازو گسترش پیدا کند و تب، قرمزی وسیع و درد شدید به همراه داشته باشد.
- استئومیلیت: این عارضه که همان عفونت استخوان است، به دلیل رسیدن باکتریها به استخوان ایجاد شده و درمان آن بسیار سختتر است و به آنتی بیوتیک قوی و حتی جراحی نیاز دارد.
- نکروز یا مرگ بافتی: در موارد شدید، بافت انگشت سیاه و مرده میشود که یک وضعیت بسیار خطرناک است.
- گانگرن و خطر قطع انگشت: اگر جریان خون به ناحیه عفونی بسیار ضعیف باشد، ممکن است برای جلوگیری از گسترش عفونت، بخشی از انگشت یا کل آن قطع میشود.
- سپسیس یا گسترش عفونت به خون: این مرحله زندگی فرد را تهدید کرده و نیاز به بستری فوری در بیمارستان دارد.
نحوه درمان عفونت انگشت دست دیابتی
سرعت اقدام و کیفیت مراقبت از عفونت انگشت دست دیابتی اهمیت بسیار زیادی دارد. بیماران دیابتی به دلیل ضعف سیستم ایمنی و کاهش خونرسانی، در معرض پیشرفت سریع عفونت قرار گرفته و در صورتی که اقدام سریع و لازم انجام نشود، عوارض جدید و خطرناکی به همراه خواهد داشت. به همین دلیل مراجعه به کلینیک تخصصی زخم دیابتی برای درمان پزشکی و تخصصی آن ضروری میباشد. کلینیک جینا یک کلینیک درمان زخم دیابتی در تهران است که با ارزیابی دقیق عفونت و بهرهگیری از تجهیزات پیشرفته، تیم درمانی مجرب و پروتکلهای استاندارد، میتواند به درمان عوارض ناشی از بیماری دیابت از جمله عفونت انگشت دست بپردازد. این کلینیک با ارائه خدمات جامع، روند ترمیم زخم را سرعت بخشیده و خطر بروز عوارض جدی را به حداقل میرساند. در ادامه مهمترین روشهای درمان عفونت انگشت دست دیابتی را به شما توضیح میدهیم.
1. شستشو و پانسمان زخم دیابتی
اولین و مهمترین اقدام این است که زخم را به طور دقیق تمیز نموده و هرگونه ترشحات عفونی تخلیه شوند. سپس با استفاده از روشهای دبریدمان، بافتهای عفونی و مرده را از بین میبرند تا مانع از ترمیم زخم نشوند. پس از آن از پانسمانهای تخصصی باری کنترل رطوبت، جلوگیری از رشد باکتریها و تسریع ترمیم زخم استفاده میشود. پانسمانهای کاربردی در درمان عفونت زخم دیابتی، شامل هیدروژل، فوم، آلژینات یا پانسمان آنتی میکروبیال هستند.
2. اوزون تراپی زخم دیابتی
اوزون میتواند نقش یک ضدعفونی کننده قوی را در بهبود این عارضه ایفا کند و باکتریها و قارچها را از بین ببرد. این روش موجب افزایش جریان خون، بهبود اکسیژن رسانی بافت و سرعت بخشیدن به روند ترمیم زخم میشود.
3. پلاسما تراپی
در این روش با استفاده از انرژی پلاسما، به ترمیم بافتهای آسیب دیده و از بین بردن باکتریها میپردازند. این پلاسما تراپی زخم دیابتی نوین التهاب را کاهش داده و محیط زخم را برای ترمیم سریعتر آماده میکند و بسیار کاربردی و موثر است.
4. فتوتراپی (نوردرمانی)
در فتوتراپی از نورهای ویژه با طول موج مشخص کمک گرفته میشود تا علاوه بر افزایش گردش خون، سلولهای ایمنی بدن نیز به ناحیه آسیب دیده مهاجرت کنند و بهبود بافت سرعت پیدا کند. این روش برای زخمهای مقاوم و عفونتهای طولانی مدت اثربخشی بیشتری دارد.
5. لارودرمانی
در این روش از لاروهای استریل نوعی مگس استفاده میشود تا بافت مرده را حذف نماید. این لاروها با ترشح آنزیمهایی، بافت نکروزه را تجزیه میکنند، بدون آنکه به بافت سالم آسیبی برسانند. نتیجه آن نیز پاکسازی کامل زخم و کاهش بار میکروبی میباشد.
6. وکیوم تراپی (NPWT)
در این روش با ایجاد فشار منفی بر روی زخم، خونرسانی به بافت افزایش پیدا کرده و ترشح عفونی نیز خارج میشود. این روش کاهش التهاب، جمع شدن لبههای زخم و تحریک بافتسازی را به همراه دارد.
7. استفاده از سلولهای بنیادی
در زخمهای عمیق، عفونی و مقاوم، میتوان از سلولهای بنیادی برای بازسازی بافت آسیب دیده استفاده نمود و به بهبود زخم سرعت بخشید. این روش زمانی استفاده میشود که درمانهای معمولی جواب ندهند.
8. درمان زخم با PRP
در این پلاسمای خون خود بیمار که غنی از پلاکت میباشد جدا شده و به صورت موضعی به محل زخم تزریق میشود تا زخم را به کلاژن سازی تحریک نماید، جریان خون بهبود یافته و سرعت ترمیم زخم نیز افزایش پیدا کند.
چه زمانی باید به پزشک مراجعه کرد؟
تشخیص زمان مناسب برای مراجعه به پزشک بسیار مهم است؛ زیرا اگر درمان آن به تاخیر افتد، موجب گسترش عفونت و ایجاد عوارض جدی میشود. بیماران دیابتی حتی علائم خفیف و مراحل اولیه عفونت را نیز باید جدی بگیرند تا با کمک درمانهای تخصصی از پیشرفت آن جلوگیری شود. شما میتوانید با مشاهده اولین نشانههای عفونت به کلینیک جینا مراجعه کرده و درمان این عارضه را آغاز نمایید.
درمانگران زخم در کلینیک جینا با بررسی وضعیت عمق عفونت، بهترین درمان را به صورت اختصاصی برای شما انتخاب نموده و به روند بهبود زخمهای شما سرعت میبخشند. در صورتی که شرایط مراجعه حضوری به کلینیک را ندارید، میتوانید از خدمات درمان زخم دیابتی در منزل و پانسمان زخم دیابتی در منزل این مجموعه بهرهمند شوید. برای کسب اطلاعات بیشتر و ثبت درخواست اعزام درمانگر به منزل خود تنها کافی است با شمارههای درج شده در سایت تماس بگیرید.