زگیل تناسلی چیست؟ آشنایی با روش‌های انتقال و درمان آن

آیا می‌دانید که زگیل تناسلی چیست و افراد چگونه به آن مبتلا می‌شوند؟ و یا می‌دانید که آیا درمانی برای آن وجود دارد یا خیر؟ زگیل تناسلی یکی از شایع‌ترین و در عین حال نگران‌کننده‌ترین مشکلات پوستی است که بسیاری از افراد با آن روبه‌رو می‌شوند. این زائده‌های کوچک و اغلب بی‌درد، ممکن است در ظاهر ساده به نظر برسند، اما منشا آن‌ها ویروسی به نام HPV (ویروس پاپیلومای انسانی) است که می‌تواند عوارض گسترده‌تری را برای سلامت افراد به‌همراه داشته باشد. ما در این مطلب به معرفی زگیل تناسلی، ویروس HPV، علائم ابتلا به این ویروس و روش‌های انتقال آن می‌پردازیم و درباره روش‎‌های درمان زگیل تناسلی صحبت می‌کنیم. همچنین به بیان نکات پیشگیرانه می‌پردازیم تا شما با مطالعه این متن، با دانش کافی بتوانید تصمیم‌های آگاهانه‌تری درباره سلامت جنسی خود بگیرید. اگر به دنبال پاسخ دقیق و قابل‌اعتماد برای سوالات خود درباره این ویروس شایع هستید، ادامه این مطلب را از دست ندهید.

زگیل تناسلی چیست؟

زگیل تناسلی در واقع نوعی عفونت مقاربتی است که به دلیل ابتلا به ویروس HPV یا ویروس پاپیلومای انسانی (Human Papillomavirus) در نواحی واژن، مقعد و حتی دهان ایجاد می‌شود. این ویروس در اغلب موارد از طریق برقراری رابطه جنسی با فرد مبتلا به HPV منتقل شده و می‌تواند عوارض و نشانه‌های مختلفی برای افراد داشته باشد. بسیاری از افراد مبتلا به این ویروس، علائمی نداشته و به صورت ناقل هستند، اما در برخی موارد ممکن است این ویروس خود را به صورت زگیل‌های کوچک و نرم در ناحیه تناسلی نشان دهد. زگیل تناسلی یکی از شایع‌ترین بیماری‌های جنسی در جهان شناخته می‌شود که می‌تواند در بیرونی‌ترین لایه دستگاه تناسلی هم مردان و هم زنان ایجاد شود.

ویروس پاپیلومای انسانی (HPV) بیش از 200 سویه دارد که اغلب آن‌ها بدون علامت بوده و 90% آن‌ها در طول 2 سال به صورت خود به خود و از طریق سیستم ایمنی بدن از بین می‌روند. زگیل تناسلی تنها یکی از عوارض خطرناک ویروس HPV و زگیل تناسلی محسوب می‌شود. ویروس HPV یکی از دلایل اصلی ابتلا به سرطان دهانه رحم در بانوان است و می‌تواند باعث ابتلا به سرطان واژن، مقعد، گلو، دهان، لوزه و آلت تناسلی مردان شود.افراد می‌توانند به بیش از 1 نوع ویروس HPV مبتلا شوند و این سویه‌ها می‌توانند هم در گروه‌های پرخطر یا کم‌خطر قرار داشته باشند، هم گروه‌های بی‌خطر.

انواع ویروس HPV

سویه‌های مختلف ویروس HPV را در دو دسته کلی ویروس اچ‌پی‌وی پرخطر و ویروس اچ‌پی‌وی کم‌خطر قرار می‌دهند که در ادامه این دو دسته بندی را برای شما توضیح می‌دهیم.

• ویروس HPV کم‌خطر: سویه‌هایی که در این دسته قرار می‌گیرند، شامل سویه‌های 6، 11، 42، 43 و 44 هستند. این سویه‌ها عامل ایجاد زگیل تناسلی بر روی دهانه رحم، داخل واژن، مجاری ادراری و اطراف مقعد زنان، و نوک یا بدنه آلت تناسلی مردان، کیسه بیضه، مجاری ادراری و یا اطراف مقعد می‌باشند. همچنین ممکن است زگیل‌ها در دهان یا گلوی فرد نیز ایجاد شوند.
• ویروس HPV پرخطر: سویه‌های پرخطر این ویروس نیز شامل سویه 16، 18، 31، 33، 34، 35، 39، 45، 51، 52، 56، 58، 59، 66، 68 و 70 می‌باشند که می‌توانند در زنان سرطان دهانه رحم، واژن، مقعد، حنجره، حلق و گلو، و در مردان سرطان پروستات، مقعد، حنجره، دهان و گلو را به ایجاد نمایند.

آشنایی با روش‌های انتقال ویروس HPV و زگیل تناسلی

ویروس HPV به طور عمده از طریق تماس مستقیم پوستی، به ویژه در طول رابطه جنسی (واژینال، دهانی یا مقعدی) از فردی به فرد دیگر منتقل می‌شود. برخلاف بسیاری از بیماری‌های عفونی دیگر، انتقال HPV فقط به ترشحات محدود نشده و تنها تماس پوست با پوست ناحیه آلوده برای انتقال کافی است. اصلی‌ترین راه انتقال این بیماری عفونی از طریق رابطه جنسی است، اما به طور کلی، روش‌های انتقال HPV و زگیل تناسلی که شامل موارد زیر می‌شوند:

• رابطه جنسی محافظت نشده (واژینال، دهانی، مقعدی)
• تماس پوستی نزدیک با نواحی آلوده حتی بدون دخول
• استفاده مشترک از وسایل شخصی آلوده مانند تیغ اصلاح
• انتقال از طریق مادر به نوزاد هنگام زایمان طبیعی (نادر)

ابتلا به HPV چه علائم و نشانه‌هایی دارد؟

بیشتر افراد که به ویروس HPV مبتلا می‌شوند، هیچ علائم ظاهری خاصی ندارند و ممکن است حتی متوجه آلودگی خود نشوند. به همین دلیل ویروس به راحتی می‌تواند به افراد دیگر نیز منتقل شود، بدون آنکه فرد ناقل اطلاعی از بیمار بودن خود داشته باشد. از جمله شایع‌ترین علائم ابتلا به این ویروس می‌توان به موارد زیر اشاره کرد:

• ایجاد زگیل تناسلی: این نشانه، یکی از اصلی‌ترین علائم ابتلا به ویروس HPV می‌باشد که به شکل زائده‌های گوشتی یا برجسته در نواحی تناسلی، مقعد با اطراف آن به صورت تکی یا خوشه‌ای ظاهر می‌شود.
• زگیل در نواحی دیگر بدن: در برخی موارد ممکن است زگیل بر روی دست‌ها، پاها و یا سایر نواحی بدن ایجاد شوند؛ به ویژه در کودکان.
• تغییرات سلولی در دهانه رحم: برخی از انواع پرخطر ویروس HPV بدون هیچ علامتی، می‌توانند تغییرات سلولی غیرطبیعی در دهانه رحم ایجاد کنند که در صورت عدم تشخیص به موقع، منجر به سرطان می‌شوند.
• خارش یا سوزش در ناحیه تناسلی: گاهی زگیل‌ها با تحریک پوستی، خارش یا احساس ناراحتی همراه هستند.

باید به این نکته مهم توجه کرد که حتی در صورت نداشتن علائم ظاهری، فرد می‌تواند ناقل ویروس باشد. به همین دلیل، انجام آزمایش‌های غربالگری مانند پاپ اسمیر و HPV تست برای زنان، به ویژه در سنینی که از نظر جنسی فعال هستند، اهمیت زیادی دارد.

معرفی روش‌های درمان زگیل تناسلی

ویروس HPV به خودی خود درمانی ندارد و تنها باید توسط سیستم ایمنی بدن از بین برود، اما برای از بین بردن و یا کاهش احتمال عود کردن زگیل‌های تناسلی می‌توان از پزشک کمک گرفت. در برخی موارد با توجه به وضعیت زگیل‌ها و اندازه آن‌ها ممکن است پزشک داروهای موضعی تجویز نماید. اما اگر زگیل‌ها بزرگ‌تر بوده و یا به دارو درمانی پاسخ ندهند، از روش‌های تخصصی‌تر استفاده می‌شود. به طور کلی روش‌های درمان زگیل تناسلی شامل موارد زیر می‌شوند:

درمان دارویی موضعی

در این روش، پزشک برای درمان زگیل‌ها کرم‌ها و محلول‌هایی مانند پودوفیلین، ایمیکویمود یا تری‌کلرواستیک اسید تزریق می‌کند تا با اعمال آن‌ها بر روی زگیل‌ها، موجب از بین رفتن آن‌ها شوند.

کرایوسرجری (کرایوتراپی)

یکی از رایج‌ترین روش‌های از بین بردن زگیل‌ها، استفاده از کرایوتراپی یا انجماد با نیتروژن مایع است. در این روش با منجمد کردن زگیل، سلول‌های آلوده و آسیب دیده تخریب می‌شوند و پس از چندین جلسه درمان، کامل از بین می‌رود. درمان زگیل تناسلی با کرایوتراپی، می‌تواند با عوارض متعددی مانند ایجاد تاول و اسکار همراه باشد.

الکتروکوتر

در این روش، با استفاده از جریان الکتریکی زگیل‌ها را می‌سوزانند. از این روش معمولا برای زگیل‌های استفاده می‌شود که نسبت به روش‌های دیگر مقاوم بوده و یا عودکننده هستند.

لیزر درمانی

برای درمان زگیل تناسلی با لیزر، از لیزر CO2 یا لیزر مخصوص دیگر استفاده می‌شود. این روش به تجهیزات تخصصی نیاز دارد، به همین دلیل نسبتا گران‌تر بوده و برای زگیل‌هایی استفاده می‌شود که مقاوم بوده یا گسترده باشند.

پلاسما تراپی

درمان زگیل تناسلی با پلاسماتراپی، یکی از جدیدترین روش‌های درمانی محسوب می‌شود که در آن از حالت چهارم ماده، یعنی پلاسما جهت از بین بردن زائده‌های موجود بر روی پوست استفاده می‌شود. در این روش انرژی پلاسما زگیل‌ها را در سطح پوست تبخیر کرده و موجب می‌شود بدون درد و خونریزی و عوارض جانبی متعدد مانند ایجاد تاول، از شر این بیماری واگیردار خلاص شوید.

جراحی سرپایی

در برخی موارد خاص ممکن است پزشک برای از بین بردن زگیل به صورت فیزیکی از تیغ جراحی استفاده کند. این روش برای زگیل‌های بزرگ استفاده می‎شود.

برای درمان زگیل تناسلی به کجا مراجعه کنیم؟

درمان زگیل تناسلی نیازمند مراجعه به کلینیک‌های مجهز به تجهیزات پیشرفته است؛ زیرا تشخیص دقیق، انتخاب روش درمانی مناسب و پیگیری منظم در کنترل این بیماری اهمیت بسیار زیادی دارد. اگر به دنبال یک مرکز معتبر برای درمان زگیل تناسلی هستید، جینا کلینیک یکی از بهترین انتخاب‌هاست. از آنجایی که برخی زگیل‌ها ممکن است با بیماری‌های دیگر اشتباه گرفته شوند یا در محل‌های حساسی از بدن قرار داشته باشند، مراجعه به پزشک متخصص در این زمینه ضروری است.

جینا کلینیک با بهره‌مندی از پزشکان مجرب، دستگاه‌های به‌روز و روش‌های درمانی متنوع مانند کرایوتراپی، لیزر و درمان دارویی، خدمات کاملی را در زمینه درمان زگیل تناسلی ارائه می‌دهد. این مرکز با حفظ حریم خصوصی مراجعان و ارائه مشاوره‌های تخصصی، تلاش می‌کند تا روند درمان را با اطمینان، آرامش و اثربخشی بالا همراه کند. اگر به دنبال درمان موثر، محیطی امن و پیگیری تخصصی هستید، جینا کلینیک می‌تواند همراه مطمئنی برای شما باشد.

چگونه می‌توان ابتلا به ویروس HPV را تشخیص داد؟

برای تشخیص ابتلا به ویروس HPV، باید به پزشک یا مراکز تخصصی مانند جینا کلینیک مراجعه نمایید. برای تشخیص این بیماری، ابتدا درباره وضعیت سلامتی و سابقه جنسی شما سوالاتی پرسیده می‌شود و سپس معاینه فیزیکی باید انجام شود. ساده‌ترین روش تشخیص ابتلا به HPV، معاینه فیزیکی و مشاهده زگیل‌ها با چشم است. در صورتی که زگیل تناسلی وجود نداشته باشد، از روش‌های زیر کمک گرفته می‌شود:

• تست پاپ اسمیر: این تست برای زنان انجام می‌شود تا بتوان تغییرات واژن و دهانه رحم که بر اثر زگیل تناسلی یا ابتلا به HPV ایجاد می‌شوند را تشخیص داد. در این آزمایش، پزشک با استفاده از دستگاهی به نام اسپکولوم، واژن را باز نگه می‌داردتا بتواند مسیر بین واژن و رحم را به خوبی ببیند. سپس با یک ابزار نمونه کوچکی از سلول‌های دهانه رحم جمع‌آوری می‌شود تا در آزمایشگاه از نظر ناهنجاری سلولی مورد بررسی قرار گیرد.
• تست HPV: گونه‌های بسیار اندکی از ویروس HPV می‌توانند عامل ابتلا به سرطان دهانه رحم باشند. به همین دلیل نمونه‌ای که در تست پاپ اسمیر جمع‌اوری شده است را نیز می‌توان برای تست HPV استفاده نمود. این تست برای آقایان نیز قابل استفاده بوده و برای تشخیص بیماری، از ترشحات خروجی آقایان استفاده می‌شود.

روش‌های پیشگیری از شیوع ابتلا به ویروس HPV

همانطور که گفتیم، اصلی‌ترین راه انتقال ویروس HPV، رابطه جنسی است که می‌تواند عوارض خطرناکی را به همراه داشته باشد. این ویروس شیوع بسیار بالایی دارد و به راحتی از طریق تماس پوستی منتقل می‌شود. به همین دلیل پیشگیری از ابتلا به این بیماری، می‌تواند از بروز مشکلات جدی و خطرناک مانند سرطان دهانه رحم در زنان و سرطان آلت تناسلی در مردان جلوگیری کند. از جمله مهمترین روش‌های پیشگیری از ابتلا به ویروس HPV، می‌توان به موارد زیر اشاره کرد:

• دریافت واکسن HPV: واکسن‌های گارداسیل و سرواریکس، یکی از موثرترین روش‌های پیشگیری از ابتلا به انواع این ویروس محسوب می‌شوند که می‌توانند سویه‌های پرخطر HPV را شامل شوند. این واکسن‌ها معمولا برای افراد بین 9 تا 26 سال توصیه می‌شود، اما در برخی موارد تا سنین بالا نیز قابل تزریق هستند.
• رعایت بهداشت جنسی و استفاده از کاندوم: استفاده از کاندوم می‌تواند تا حد زیادی از انتقال ویروس HPV جلوگیری کند، اما کاندوم تمامی نواحی تناسلی را پوشش نمی‌دهد و به دلیل تماس پوست با پوست نواحی خارج از پوشش کاندوم، محافظت کاملی ایجاد نمی‌شود.
• پرهیز از داشتن شریک جنسی متعدد: داشتن رابطه جنسی با شریک دائمی و پایبند، خطر انتقال ویروس را تا حد زیادی کاهش می‌دهد.
• انجام آزمایش‌های غربالگری به طور منظم (به ویژه بانوان): انجام تست پاپ اسمیر و HPV تست به طور منظم، به شناسایی زودهنگام تغییرات دهانه رحم کمک کرده و می‌تواند از پیشرفت بیماری جلوگیری کند.
• تقویت سیستم ایمنی بدن: تغذیه سالم، خواب کافی، کاهش استرس و ورزش منظم از جمله مواردی هستند که می‌توانند عملکرد سیستم ایمنی را بهبود بخشیده و احتمال بروز علائم بیماری را کاهش دهند.
• آموزش و آگاهی‎‌بخشی: با آگاهی بخشیدن و آشنا نمودن افراد با عوارض ابتلا به HPV، روش‌های انتقال و پیشگیری از HPV، می‌توان نقش مهمی در کاهش شیوع آن در جامعه داشت.